Jubileuszowa Gala Czytelni i Bibliotek Targówka

Lubię… Lubię wracać tam, gdzie byłem już
Do bibliotek pełnych książek i… róż?!

Tak, 29 listopada 2024 r. Czytelnia Naukowa nr I im. Janiny Englert rozkwitła dziesiątkami czerwonych róż! Podczas jubileuszowej Gali wręczyliśmy je Przyjaciołom Biblioteki, dzięki którym nasza działalność jeszcze bardziej rozkwita. A powodów do świętowania mieliśmy wiele, co przybliżył Tomasz Kowalski, Dyrektor Biblioteki:

• 90 lat istnienia Czytelni Naukowej nr I,
• 80 lat od wznowienia – pomimo trwającej II wojny światowej – działalności Czytelni i dwóch bibliotek na Targówku,
• 50 lat działalności Czytelni w obecnym miejscu przy ul. św. Wincentego 85,
• pierwsze urodziny „Englertówki” (od 2023 r. Czytelnia Naukowa nr I ma wspaniałą patronkę – Janinę Englert, pierwszą kierowniczkę Czytelni).

Galę prowadziła Anika Strzelczak-Batkowska, Zastępczyni Dyrektora Biblioteki. A było tak…

I. Przeszłość

Podczas Gali prelekcję o historii Targówka i zalążków dzisiejszych bibliotek wygłosiła dr Beata Michalec – Radna m.st. Warszawy, autorka książek historycznych, „Matka chrzestna” Englertówki. To właśnie dzięki jej interpelacji prezydent Warszawy Rafał Trzaskowski wyraził zgodę, abyśmy nadali imię pierwszej Czytelni w Warszawie.

– Już w 1934 r. funkcjonowała pierwsza biblioteka na Targówku. Mieściła się przy ul. Piotra Skargi – podkreśliła dr Beata Michalec. Opowiadała także o spotkaniach praskiego oddziału Towarzystwa Przyjaciół Warszawy w bibliotece kierowanej przez Janinę Englert. – Cieszyły się ogromnym zainteresowaniem. Na odczytach prof. Olgierda Budrewicza – czy innych prelegentów – brakowało miejsc – opowiadała. (Nawiasem mówiąc, na spotkaniach autorskich dr Beaty Michalec też trudno o wolne miejsce. Zachęcamy do czytania jej książek!)

Wysłuchaliśmy również wspomnień o Janinie Englert. Hanna Budzisz – patronka realizowanego przez nas (w partnerstwie z XLVI Liceum Ogólnokształcącym z Oddziałami Dwujęzycznymi im. Stefana Czarnieckiego) projektu „Śladami Englertówki”, Opiekunka Janiny Englert opowiadała o jej wielkim zaangażowaniu w rozwój bibliotek i popularyzację czytelnictwa.

– Kiedy proponowała otwieranie bibliotek na Pradze, wszyscy pytali: „A kto tam przyjdzie?”. Przychodziły tłumy! Kiedy podczas II wojny światowej Niemcy zamknęli biblioteki, Janina Englert wciąż potajemnie wypożyczała książki! – mówiła Hanna Budzisz. – Moja „babcia” chciała, żeby na każdym osiedlu była biblioteka.

*Ku naszej wielkiej radości w Gali uczestniczyli członkowie rodziny ze strony rodu Englertów.

Strona poświęcona Janinie Englert

II. Teraźniejszość

W części poświęconej teraźniejszości zaprezentowaliśmy obraz dzisiejszej Biblioteki oraz jej dokonania, tj.: wzrost czytelnictwa na Targówku, mnóstwo nowości wydawniczych, dwa książkomaty (przy ul. Radzymińskiej 121 i przy Urzędzie Dzielnicy Targówek, gdzie w 2025 r. zostanie otwarta Metroteka), nagrody, wyróżnienia, cieszące się dużą frekwencją spotkania autorskie, zajęcia dla dzieci, młodzieży i dorosłych, zrealizowane projekty grantowe, nowoczesne udogodnienia (terminale do płatności bezgotówkowych, aplikacja mobilna dla czytelników, RFID)… Można by długo wymieniać.

Wiele sukcesów to owoce współpracy ze wspaniałymi Przyjaciółmi! W tym szczególnym dniu wręczyliśmy im róże, dziękując za to, że razem z nami promują książki, organizują liczne wydarzenia kulturalno-edukacyjne, czynnie uczestniczą w naszych projektach i znacząco przyczyniają się do realizacji naszego największego marzenia, które co dzień wybrzmiewa w sercach i czynach: CzytajMY razem!

Pięknie dziękujemy za obecność na Gali i za to, że są Państwo z nami!

III. Przyszłość

I Zastępczyni Burmistrza Dzielnicy Targówek Dorota Kozielska Dorota Kozielska – Zastępczyni Burmistrza Dzielnicy Targówek odczytała list Burmistrza Dzielnicy Targówek Krzysztofa Miszewskiego, w którym napisał m.in., że w najbliższych latach biblioteki na Targówku będą jeszcze bardziej dostępne i nowoczesne. Z dumą i radością, Dyrekcja, Zespół Biblioteki z kierowniczkami placówek na czele, odebrali słowa uznania i życzenia. (Jeszcze bardziej jesteśmy zmotywowani do kolejnych wyzwań

Ostatnim punktem jubileuszowej Gali był panel merytoryczny dotyczący przyszłości bibliotek i czytelnictwa.

– W jednym z fragmentów powieści Herberta George’a Wellsa „Wehikuł czasu” książka w świecie przyszłości obraca się w pył. Nie doczekamy tego! – wyraziła pewność dr Beata Michalec. – Często jeżdżę metrem i… coraz częściej widzę ludzi z książkami! Wierzę, że rozwój sztucznej inteligencji nie wyprze prawdziwych autorów, a elektronika nie zastąpi autentyzmu. Tradycyjne książki przetrwają.

Dorota Kozielska, I Zastępczyni Burmistrza Dzielnicy Targówek, zwróciła uwagę na fakt, że książka działa na zmysły. – Zmysły nie pozwolą na to, by zamienić pachnącą, fizyczną książkę w e-book. Czasami, np. w czasie odpoczynku na plaży, zdarza mi się sięgnąć po czytnik e-booków, ale kiedy wracam do domu, z ulgą sięgam po prawdziwą, tradycyjną książkę – podkreśliła.

Zaapelowała, aby czytać dzieciom. – Wtedy i one w przyszłości będą czytały swoim dzieciom, dzięki czemu książka nigdy nie zginie! Nie jesteśmy bowiem skazani na to, co daje świat. To MY tworzymy świat! To od nas zależy, jaka będzie przyszłość czytelnictwa – powiedziała I Zastępczyni Burmistrza Dzielnicy Targówek.

Gali towarzyszyła oprawa muzyczna (Tadeusz Melon: skrzypce, Paweł Dubaniewicz: gitara, śpiew).

Radosnym śpiewem „Targówek da się lubić” wszyscy uczestnicy potwierdzili sympatię do naszej Dzielnicy.

Już tyle lat lubicie wracać tam, gdzie już wielokrotnie byliście – do Bibliotek na Targówku. A my uwielbiamy każdą wspólną chwilę wśród książek i podczas wydarzeń. BądźMY razem w kolejnych latach!

Rys historyczny

90 lat temu, w 1934 r. kierowniczką Czytelni Naukowej nr I na Pradze–Północ (obejmującej wtedy również teren Targówka i Białołęki), usytuowanej przy ulicy Skaryszewskiej 8, została Janina Englert.

80 lat temu, w listopadzie 1944 r. – jeszcze pod niemieckim ostrzałem – Janina Englert udostępniła Bibliotekę (działającą wówczas przy ul. Wileńskiej 13) dla czytelników. Warto dodać, że w sierpniu 1944 r. zamieszkała w Bibliotece, aby chronić ją przed grabieżą i dewastacją, bowiem na Pragę wchodziły frontowe oddziały wojsk radzieckich.

50 lat temu, w 1974 r. Czytelnia rozpoczęła działalność w obecnym miejscu – przy ul. św. Wincentego 85.

A rok temu, w 2024 r. nadaliśmy Czytelni imię Janiny Englert – wybitnej bibliotekarki, która zapisała się złotymi zgłoskami na kartach historii dzięki heroizmowi podczas II wojny światowej i zrewolucjonizowaniu form pracy z czytelnikami.